Pozostawiając dobre wrażenie

W Portugalii powstaje pierwszy w budynek użyteczności publicznej stworzony za pomocą drukarki 3D. 

Wykorzystanie drukarek 3D w budownictwie staje się w Portugalii coraz popularniejsze i zaczyna być wykorzystywane nawet w projektach państwowych. W miejscowości Matosinhos ruszyła właśnie pierwsza taka budowa w ramach oficjalnego przetargu ogłoszonego przez miasto. Za projekt odpowiada Havelar – portugalski startup z Vila do Conde, który specjalizuje się w stawianiu budynków tą nowoczesną metodą.

Budynek ma około 500 m² i powstaje w ekspresowym tempie, nieosiągalnym dla tradycyjnych metod. Główna konstrukcja zostanie „wydrukowana” w zaledwie tydzień, a cała inwestycja ma być gotowa w ciągu pięciu miesięcy. Koszt całego projektu to około 800 tysięcy euro.

W nowym obiekcie będzie działać centrum ReCircular. To inicjatywa, która zajmuje się odzyskiwaniem i ponownym wykorzystaniem elektrośmieci. Projekt stawia na ekologię (gospodarkę obiegu zamkniętego) oraz pomoc społeczną – pracę znajdą tu osoby z niepełnosprawnościami z okolicznych miejscowości. To przykład ekologii, która dba o środowisko i o ludzi jednocześnie.

Zastosowanie technologii druku 3D w budownictwie umożliwia zautomatyzowaną produkcję elementów konstrukcyjnych poprzez sukcesywne nakładanie materiałów na podstawie wcześniej zdefiniowanych modeli cyfrowych. W przypadku Havelar wykorzystuje się rozwiązania drukarskie uznane za wzorcowe na poziomie międzynarodowym, opracowane we współpracy z duńską firmą COBOD. Takie podejście przekłada się na większą precyzję konstrukcyjną, znaczne skrócenie czasu realizacji i obniżenie kosztów w porównaniu z tradycyjnymi metodami budowy.

Z punktu widzenia ochrony środowiska druk 3D ma znaczące zalety. Oprócz betonu można stosować alternatywne materiały, takie jak glina i ziemia, przyczyniając się w ten sposób do zmniejszenia śladu węglowego związanego z intensywnym wykorzystaniem tradycyjnego cementu. Automatyzacja procesu budowlanego pozwala również zmniejszyć liczbę pracowników potrzebnych na placu budowy, co przekłada się na mniejsze narażenie na ryzyko wypadków przy pracy i większą ogólną wydajność budowy.

Havelar stała się jedną z pionierskich firm w tej dziedzinie w Portugalii. W 2024 roku była odpowiedzialna za budowę pierwszego domu w kraju przy użyciu druku 3D, którego konstrukcja została wykonana w zaledwie 18 godzin; projekt ten został już omówiony przez A@W. Doświadczenie zdobyte podczas realizacji tego projektu posłużyło jako podstawa do zastosowania tej technologii w niniejszym budynku, w szerszym zakresie i w kontekście publicznym, torując drogę do jej ewentualnego wykorzystania w przyszłości w obiektach użyteczności publicznej, budownictwie mieszkaniowym i innych infrastrukturach.

W kontekście kryzysu mieszkaniowego, niedoboru zasobów i potrzeby bardziej zrównoważonych rozwiązań budowlanych, druk 3D jawi się jako alternatywa, która może w szybszy, bardziej ekonomiczny i elastyczny sposób zaspokoić potrzeby samorządów i mieszkańców. Budowa Ecocentro de Perafita stanowi istotny przypadek studyjny dotyczący włączenia tej nowej technologii do budownictwa publicznego oraz niezbędnych i trwających przemian w sektorze budowlanym w Portugalii.