Le Penhuel & Associés: de mogelijkheden verkennen

Sommige architectenbureaus kiezen na verloop van tijd voor een vertrouwde, herkenbare aanpak. Andere blijven zichzelf voortdurend vernieuwen. Le Penhuel & Associés behoort duidelijk tot die tweede categorie. Afhankelijk van de context kijkt het bureau telkens naar nieuwe horizonten, verkent het onbekend terrein en zoekt het naar alternatieve oplossingen. Kortom: het verkent alle mogelijke pistes.

Sinds het bureau in 1994 de Europese architectuurwedstrijd EUROPAN 3 won met het project Chez soi en Ville, heeft Le Penhuel & Associés een lange weg afgelegd. Vanuit zijn kantoor aan de Rue de Cléry in het 2e arrondissement van Parijs bouwde het bureau door de jaren heen verder aan één constante overtuiging: architectuur maken.

Het doel is daarbij niet om een herkenbare signatuur te ontwikkelen, maar om telkens opnieuw diep na te denken over het bouwen zelf. Voor elke context een eigen architectuur, voor elke situatie een passend antwoord en voor elk antwoord ruimte voor innovatie. De projecten van het bureau bestrijken uiteenlopende domeinen, van onderwijs, wonen en kantoren tot culturele, sportieve en zorgvoorzieningen, aangevuld met omvangrijke stedenbouwkundige projecten.

Toch heeft elk project iets bijzonders. Le Penhuel & Associés behoort tot de architectenbureaus die creativiteit nooit uit het oog hebben verloren. Integendeel: ze vormt een essentieel onderdeel van elk gerealiseerd project. We bekijken enkele projecten van het bureau van dichterbij.

Kleuterschool met innovatieve pedagogische aanpak in Bonneuil-sur-Marne

De twaalfklassige kleuterschool in Bonneuil-sur-Marne bouwt verder op het onderzoek van het bureau naar de veranderbaarheid en evolutie van onderwijsgebouwen. Deze keer werd gekozen voor een houtstructuur en dragend metselwerk, waarvan 50% bestaat uit hergebruikte bakstenen.

Achter de minerale en sobere uitstraling schuilt de ambitie om het anders aan te pakken. De leerlingen ontdekken er onder meer maatwerkmeubilair dat zowel binnen als buiten geïntegreerd is in het ontwerp. Het project mikt op het HQE Bâtiment BDF-label. Hoewel het programma op zich klassiek is, geven de architecten er door hun verschillende ingrepen een vernieuwende invulling aan.

Een gemengd programma in Duinkerke

In Duinkerke realiseerde Le Penhuel & Associés een project met 56 appartementen, een hotel, commerciële ruimtes en een ondergrondse parking. Het geheel maakt deel uit van de ZAC Grand Large, een gebiedsontwikkeling die dit deel van de stad nieuw leven moet inblazen.

De herontwikkeling van een voormalige maritieme industriële site tot een nieuwe wijk, rond een volledig vernieuwde zeedijk, is echter geen eenvoudige opgave. Le Penhuel & Associés dragen hieraan bij met een actieve gelijkvloerse verdieping die de verbinding met de stad behoudt. Het geheel, dat voldoet aan de HQE RE2020-norm, belooft een nieuwe dynamiek voor de site.

Middelbare school en sportterrein in Osny

In Osny realiseerde Le Penhuel & Associés een schoolgebouw met een vernieuwende aanpak. Het project combineert verschillende materialen, waaronder koolstofarm beton en hout, en biedt gebruikers een reeks lichte en aangename ruimtes.

Het programma is helder, de constructie verfijnd en de gebouwschil sober. Ook buiten is er veel aandacht voor groen, met onder meer verschillende royale dakterrassen. Het project sluit aan bij de ambities van het departement op het vlak van duurzame ontwikkeling en behaalde de HQE-certificering en het E3C2-label.

Een bijzondere blikvanger is de ruime inkomhal, die zich over drie verdiepingen uitstrekt.

Sportcomplex in Pontoise

Het sportcomplex in Pontoise werd ontworpen als een veelzijdige voorziening en bundelt verschillende duurzame en doordachte oplossingen. De twee bouwvolumes, verbonden door een gemeenschappelijke sokkel, bieden ruimte voor verschillende sportdisciplines en kunnen ook worden ingezet voor uiteenlopende evenementen.

De architecten hergebruikten de bestaande stenen van de omheiningsmuur, kozen voor een houten structuur en pasten hennepbeton toe. Elk detail werd zorgvuldig onderzocht, met een opmerkelijk eindresultaat als gevolg. Het project voldoet aan de HQE RE2020-normen.

Passage Saint-Pierre Amelot in Parijs

Het project Passage Amelot, winnaar van de Trophées de l’Innovation HLM en de prijs voor architecturale en koolstofarme innovatie, transformeert een voormalige garage tot een gemengd project met woningen en verschillende voorzieningen. Naast een crèche, coworkingruimte, klimzaal en commerciële functies omvat het project maar liefst 1.000 m² voor stadslandbouw.

Het project won in 2017 de wedstrijd Réinventer les dessous de Paris en bood een kans om zoveel mogelijk van het bestaande gebouw te behouden. Tegelijk werd de materialiteit ervan opnieuw zichtbaar gemaakt en kreeg het Parijse stadsweefsel een nieuwe invulling.

Het resultaat is een positieve transformatie die de nodige expertise vereist. Het project sluit aan bij het Klimaatplan van de stad Parijs en combineert onder meer het E3C2-label, biobased materialen, circulaire economie, BBCA en houtbouw.

Innovatieve school en gedeelde sporthal in Tremblay-en-France

Met het project voor een schoolcomplex met een innovatieve pedagogische aanpak zet Le Penhuel & Associés het onderzoek naar onderwijsgebouwen en leeromgevingen verder. In 2024 publiceerde het bureau het boek ABC, manuel de pratiques vertueuses pour penser et construire les écoles du futur. In Tremblay-en-France vertaalt het die inzichten naar concrete en vernieuwende oplossingen waarbij de gebruiker centraal staat.

Via een reeks kleine ingrepen, verspreid over het volledige programma, ontstaat een leeromgeving die aansluit bij de noden van het onderwijs van de toekomst. Ruimtes ontwerpen waarin op een andere manier les kan worden gegeven, kan volgens het onderzoek van het bureau uitgroeien tot de norm in plaats van de uitzondering.

Die visie werd bekroond met de prestigieuze Équerre d’Argent 2025. Daarnaast presenteerden de architecten in mei 2026 de tentoonstelling Faire École in La Galerie d’Architecture in Parijs, waarin ze hun verschillende onderzoeken en experimenten rond onderwijsomgevingen belichten.

Volgens Le Penhuel & Associés moeten leeromgevingen mee evolueren met de veranderende wereld. Die evolutie vraagt tijd, maar is tegelijk noodzakelijk en veelbelovend.

Dit jaar vindt ARCHITECT@WORK Parijs plaats op 21 en 22 oktober 2026, met als thema ExplorA(c)tion. Een thema dat mooi aansluit bij de manier waarop Le Penhuel & Associés voortdurend nieuwe mogelijkheden verkent.